Waarom is begrijpend lezen zo belangrijk?

Begrijpend lezen speelt een grote rol bij vrijwel alle vakken op school.

Kinderen gebruiken begrijpend lezen onder andere bij:

• taal;

• wereldoriëntatie;

• geschiedenis;

• aardrijkskunde;

• natuuronderwijs;

• rekenen.

Ook bij rekenopgaven moeten kinderen vaak eerst begrijpen wat er precies wordt gevraagd voordat ze de som kunnen oplossen.

Onderzoek laat zien dat een goede leesvaardigheid sterk samenhangt met schoolsucces. Kinderen die teksten goed begrijpen, hebben vaak minder moeite met nieuwe lesstof.

Wanneer begint begrijpend lezen in groep 3?

Veel ouders denken dat begrijpend lezen pas in groep 4 begint. In werkelijkheid worden de eerste vaardigheden al in groep 3 ontwikkeld.

Leerkrachten werken bijvoorbeeld aan:

• luisteren naar verhalen;

• voorspellen wat er gaat gebeuren;

• praten over teksten;

• vragen beantwoorden;

• verbanden leggen.

Deze activiteiten vormen de basis voor begrijpend lezen.

Naarmate kinderen beter technisch leren lezen, kunnen zij zich steeds meer richten op de inhoud van een tekst.

Het verschil tussen technisch lezen en begrijpend lezen

Technisch lezen en begrijpend lezen worden vaak met elkaar verward.

Een kind kan technisch sterk lezen maar moeite hebben met tekstbegrip. Andersom komt ook voor.

Daarom besteden scholen aandacht aan beide vaardigheden.

Welke vaardigheden ontwikkelen kinderen in groep 3?

In groep 3 leren kinderen onder andere:

Voorspellen

Kinderen leren voorspellen waar een verhaal over gaat.

Bijvoorbeeld:

• kijken naar een titel;

• bekijken van een afbeelding;

• nadenken over wat er mogelijk gebeurt.

Belangrijke informatie herkennen

Kinderen leren onderscheid maken tussen hoofd- en bijzaken.

Vragen beantwoorden

Ze leren antwoorden vinden op vragen zoals:

• Wie?

• Wat?

• Waar?

• Wanneer?

• Waarom?

Samenvatten

Kinderen leren steeds beter in eigen woorden vertellen wat zij hebben gelezen.

Verbanden leggen

Ze ontdekken hoe gebeurtenissen of informatie met elkaar samenhangen.

Waarom hebben sommige kinderen moeite met begrijpend lezen?

Er zijn verschillende oorzaken.

Technisch lezen kost nog veel energie

Sommige kinderen moeten zoveel aandacht besteden aan het lezen van woorden dat er weinig ruimte overblijft om de inhoud te verwerken.

Beperkte woordenschat

Kinderen begrijpen teksten beter wanneer zij veel woorden kennen.

Onbekende woorden maken teksten moeilijker.

Weinig leeservaring

Kinderen die weinig lezen, bouwen minder leesroutine en achtergrondkennis op.

Concentratieproblemen

Begrijpend lezen vraagt aandacht en focus.

Signalen dat begrijpend lezen goed verloopt

Je kind:

• vertelt enthousiast over verhalen;

• kan gebeurtenissen navertellen;

• begrijpt eenvoudige vragen over een tekst;

• legt verbanden tussen gebeurtenissen;

• voorspelt wat er gaat gebeuren.

Signalen dat extra ondersteuning nodig kan zijn

Mogelijke signalen zijn:

• moeite met navertellen;

• veel vragen over eenvoudige teksten;

• weinig begrip van gelezen informatie;

• snel afhaken tijdens het lezen;

• moeite met het beantwoorden van vragen over een verhaal.

Een enkele keer hoeft niet direct zorgelijk te zijn. Wanneer problemen langere tijd blijven bestaan, is overleg met de leerkracht verstandig.

Begrijpend luisteren als voorbereiding

Voordat kinderen goed begrijpend kunnen lezen, ontwikkelen zij vaak eerst begrijpend luisteren.

Hierbij luisteren kinderen naar een verhaal en beantwoorden zij vragen over de inhoud.

Begrijpend luisteren vormt een belangrijke opstap naar begrijpend lezen.

Hoe toetsen scholen begrijpend lezen?

Veel scholen volgen de ontwikkeling van leerlingen met leerlingvolgsystemen.

Daarbij kunnen toetsen worden gebruikt van verschillende aanbieders, zoals:

• Dia;

• Boom;

• Leerling in Beeld;

• IEP.

Deze toetsen helpen scholen om de voortgang van leerlingen te volgen en passende ondersteuning te bieden.

Veelgestelde vragen

Is het normaal dat mijn kind in groep 3 nog moeite heeft met begrijpend lezen?

Ja. Begrijpend lezen is een vaardigheid die zich geleidelijk ontwikkelt. In groep 3 ligt de nadruk nog sterk op het leren lezen.

Hoeveel moet mijn kind thuis lezen?

Dagelijks tien tot twintig minuten lezen of voorgelezen worden is voor veel kinderen een goede basis.

Zijn werkbladen noodzakelijk?

Nee. Dagelijks lezen, praten over verhalen en samen boeken ontdekken is vaak minstens zo waardevol. Werkbladen kunnen wel helpen kinderen voor te bereiden op de belangrijkste toetsen, zoals de lvs-toetsen. Bekijk onze gratis werkbladen.

Wat is belangrijker: technisch lezen of begrijpend lezen?

Beide zijn belangrijk. Technisch lezen vormt de basis, terwijl begrijpend lezen ervoor zorgt dat kinderen betekenis kunnen geven aan teksten.

Conclusie

Begrijpend lezen in groep 3 draait om veel meer dan woorden lezen. Kinderen leren stap voor stap begrijpen, interpreteren en verwerken wat zij lezen. Door thuis regelmatig samen te lezen, vragen te stellen en gesprekken over verhalen te voeren, kunnen ouders een belangrijke bijdrage leveren aan de leesontwikkeling van hun kind.

Een sterke basis in groep 3 helpt kinderen niet alleen bij taal, maar ondersteunt hun verdere ontwikkeling tijdens hun hele schoolloopbaan.